EVLAT EDİNME
EVLAT EDİNME
Evlat edinme müessesesi, evlat edinmek isteyen yetişkin kişi veya eşler ile evlat edinilmeye uygun olan çocuklar arasında, üstsoy- altsoy ilişkisinin kurulmasıdır. Evlat edinme müessesi Türk Medeni Kanunu’nda düzenlenmiştir.
KİMLER EVLAT EDİNEBİLİR?
Kanuna göre otuz yaşını doldurmuş olmak ve evlat edinen ile edinilen arasından en az 18 yaş fark olması gereklidir. Evli olan ancak birlikte evlat edinebilir, evli olmayanlar birlikte evlat edinemezler. Eşlerin en az beş yıldan beri evli olmaları veya otuz yaşını doldurmuş olmaları gerekir. En az iki yıldan beri evli olan veya otuz yaşını dolduran eş, diğer eşin çocuğunu evlat edinebilir.
EVLİ OLMAYAN KİŞİ EVLAT EDİNEBİLİR Mİ ?
Evet. TMK 307. Maddeye göre evli olmayan kişi otuz yaşını doldurmuşsa tek başına evlat edinebilir.
EVLAT EDİNMEDE EVLAT EDİNİLENİN VEYA ANA BABANIN RIZASI ARANIR MI?
Ayırt etme gücüne sahip olan küçük, rızası olmadıkça evlât edinilemez. Vesayet altındaki küçük, ayırt etme gücüne sahip olup olmadığına bakılmaksızın vesayet dairelerinin izniyle evlât edinilebilir.
Aynı zamanda ana babanın da rızası gereklidir. Rıza, küçüğün veya ana ve babasının oturdukları yer mahkemesinde sözlü veya yazılı olarak açıklanarak tutanağa geçirilir. Ancak rıza küçüğün doğumunun üzerinden 6 hafta geçmeden önce verilmez. Rıza, tutanağa geçirilme tarihinden başlayarak 6 hafta içinde aynı usulle geri alınabilir. Geri almadan sonra yeniden verilen rıza kesindir.
Ancak iki halde ana babanın rızası aranmaz:
· Kim olduğu veya uzun süreden beri nerede oturduğu bilinmiyorsa veya ayırt etme gücünden sürekli olarak yoksun bulunuyorsa,
· Küçüğe karşı özen yükümlülüğünü yeterince yerine getirmiyorsa
EVLAT EDİNME SÜRECİ
Küçüğün evlat edinilmesi için, evlât edinen tarafından bir yıl süreyle bakılmış ve eğitilmiş olması koşuluna bağlıdır. Evlât edinmenin her hâlde küçüğün yararına bulunması ve evlât edinenin diğer çocuklarının yararlarının hakkaniyete aykırı bir biçimde zedelenmemesi de gerekir.
EVLATLIK İLİŞKİSİNİN KURULMASI
Evlat edinme ilişkisi mahkeme kararı ile kurulmuş olur. Evlât edinme kararı, evlât edinenin oturma yeri; birlikte evlât edinmede eşlerden birinin oturma yeri mahkemesince verilir.
Evlât edinme başvurusundan sonra evlât edinenin ölümü veya ayırt etme gücünü kaybetmesi, diğer koşullar bundan etkilenmediği takdirde evlât edinmeye engel olmaz.
Başvurudan sonra küçük ergin olursa, koşulları daha önceden yerine getirilmiş olmak kaydıyla küçüklerin evlât edinilmesine ilişkin hükümler uygulanır.
EVLATLIK İLİŞKİSİNİN HÜKÜMLERİ
Ana ve babaya ait olan haklar ve yükümlülükler evlât edinene geçer. Evlâtlık, evlât edinenin mirasçısı olur.
Evlâtlık küçük ise evlât edinenin soyadını alır. Evlât edinen isterse çocuğa yeni bir ad verebilir. Ergin olan evlâtlık, evlât edinilme sırasında dilerse evlât edinenin soyadını alabilir.
Eşler tarafından birlikte evlât edinilen ve ayırt etme gücüne sahip olmayan küçüklerin nüfus kaydına ana ve baba adı olarak evlât edinen eşlerin adları yazılır.
Evlâtlığın, miras ve başka haklarının zedelenmemesi, aile bağlarının devam etmesi için evlâtlığın naklen geldiği aile kütüğü ile evlât edinenin aile kütüğü arasında her türlü bağ kurulur. Ayrıca evlâtlıkla ilgili kesinleşmiş mahkeme kararı her iki nüfus kütüğüne işlenir.
EVLATLIK İLİŞKİSİNİN KALDIRILMASI
Evlatlık ilişkisi rıza alınması gerektiği halde alınmamışsa ya da evlat edinme işleminin esasa ilişkin eksikliklerden biriyle sakatsa Cumhuriyet Savcısı yada ilgili kişiler evlatlık işleminin kaldırılması davası açabilir. Eksiklikler bu arada ortadan kalkmış veya sadece usule ilişkin ise evlatlık ilişkisinin kaldırılması evlatlığın menfaatini ağır biçimde zedeleyecekse evlatlık ilişkisinin kaldırılması istenmez.
Evlatlık ilişkisi kaldırılınca evlatlık eski soyadını alır ve evlat edinenle ilişkisi kesilir.
Evlatlık ilişkisinin kaldırılmasında evlatlığın menfaatinin ağır biçimde zedelenip zedelenmediği araştırılmalıdır.